LeerKRACHT bij ROC Midden Nederland Dit is geen traditioneel teamoverleg, dat merk je direct tijdens de vergadering van het team Veiligheid en Defensie van ROC Midden Nederland. Iedereen staat, iedereen komt aan het woord. De gespreksleider van de dag schrijft op een bord dat is ingedeeld in vakken. Het opvallendste kopje op het bord: ‘waan van de dag’.
Na het overleg spreekt teamleider John Duenk op de gang een student aan: ‘Hé jongen! Hoe gaat het met jou? Ja, met mij ook goed. Hoef ik me over jou geen zorgen te maken? Mooi zo!’ Ook de moeder van de jongeman krijgt een hand. Dit is de kracht van ROC Midden Nederland: het persoonlijke contact met de studenten. LeerKRACHT helpt onder andere om dit positieve cultuurelement nog verder te versterken. Een teamleider en een coach vertellen over hun ervaringen en de opbrengsten.
Structuur en rust
‘
LeerKRACHT brengt structuur en rust in de waan van de dag’, zegt Duenk, sinds februari 2015 afdelingsmanager Veiligheid en Defensie bij ROC Midden Nederland. ‘De bordsessies bieden een moment per week dat je met je team weer met beide benen op de grond wordt gezet en nadenkt over: waarom zijn wij hier op deze school? Dat is de student, die is het belangrijkst.’
‘We doen het goed als docenten, maar het kan beter’, meent Nicky Meeder. Ze was al enige tijd docent toen de wens ontstond om coach te worden. ‘Ik merkte als coach dat individuele ontwikkelvragen van docenten vaak beter met het hele team opgepakt kunnen worden. Zo creëer je ook eenheid voor de student.’
De juiste dingen doen
‘We zijn in het onderwijs geneigd om alles belangrijk te vinden. Als er iets misgaat, wil iedereen zich ermee bemoeien. Zo krijg je al gauw een ongewenst sneeuwbaleffect dat onnodig veel energie kost. Daarom moeten processen en verantwoordelijkheden duidelijk zijn. LeerKRACHT helpt hierbij. Het is een middel om zodanig te veranderen, dat de focus weer gericht raakt op de belangrijke dingen,’ legt Duenk uit. ‘Prioriteiten stellen is nodig om de juiste dingen te doen in je rol. Voor docenten is het belangrijk om eerst doelen te stellen en dan terug te plannen. Je moet weten welke lessen je volgende week en volgende maand gaat geven. Als je dat niet voldoende doet, geeft dat onrust en creëer je je eigen waan van de dag. Met LeerKRACHT breng je grote uitdagingen terug tot kleine. Kleine stapjes, elke dag een beetje beter.’
Samen beter worden
Als team de ambitie ‘elke dag samen een beetje beter’ nastreven is een leerproces. Meeder begeleidt teams daarbij. ‘De teams bepalen zelf de doelen op het bord, zo zijn ze ook gezamenlijk eigenaar. Daardoor biedt de methodiek ruimte aan de specifieke behoeften van elk team. Ieder team heeft zijn eigen belemmeringen, de uitdaging is te kijken welke stappen je toch samen kunt zetten.’
De methodiek van leerKRACHT brengt verbinding in teams die juist in het mbo hard nodig is, meent ze: ‘Het mbo is vaak fragmentarisch opgezet, met veel parttimers die ieder hun eigen vak geven. Dat vergroot het risico dat ieder op een eigen eiland gaat zitten. Terwijl de noodzaak om elkaar binnen het team op te zoeken nu extra groot is in het mbo. Daar geeft LeerKRACHT praktische handvatten voor.’
Goede voornemens opvolgen
Een belangrijk onderdeel van leerKRACHT is gezamenlijk het werk voorbereiden. Vaak gaat het om lessen, maar het kan bijvoorbeeld ook de examinering zijn.
Het blijkt echter een uitdaging om als team de goede ideeën en goede voornemens ook daadwerkelijk op te volgen. Zo hadden docenten naar aanleiding van de bordsessies een methodiek bedacht om per week het onderwijs van de verschillende vakken op elkaar af te stemmen. Met als uitgangspunt het lesonderwerp van het hoofdvak voor die week. Per vak brainstormen de docenten hoe het onderwerp in alle lessen kan worden geïntegreerd. Iedere docent werkt dit uit voor het eigen vak. ‘Een geweldig idee en het duurt niet langer dan 15 minuten!’ vertelt John Duenk. ‘Toch zie je dan dat het na een tijdje niet meer gebeurt. Het is aan mij als teamleider en aan de coach om dit te bewaken.’
Aanmodderen
Wat hebben teams nodig om dit te laten slagen? Bij ROC Midden Nederland zijn de leerKRACHT-teams vanaf het begin volledig in tijd gefaciliteerd. Duenk: ‘Het managementteam gaf ons het volle vertrouwen om aan te modderen. Want dat is het in het begin. Maar iedereen zag wel: dit gaat uiteindelijk heel veel opleveren.’
Voorwaarde is dat alle teamleden erin geloven dat ze dit kunnen laten werken. Nicky Meeder: ‘Dat kan bij ieder op zijn eigen manier en in eigen tempo, maar iedereen moet erachter staan. Ook moet je vooraf goed bedenken waar je leerKRACHT voor wilt inzetten.’
Goed gevoel na vergadering
Bordsessies, gezamenlijke voorbereiding en lesbezoek, het draagt allemaal bij aan de grip van het team op de inhoud en kwaliteit van het onderwijs. Meeder: ‘Als team ontdek je waar je bewegingsruimte zit. We ervaren nu dát we die professionele ruimte hebben. We stellen onszelf constant de vraag: hoe gaan wij als team om met vragen van de omgeving, op de manier die het beste is voor de leerling?’ John Duenk merkt dat zijn team door de bordsessies meer succesmomenten ervaart: ‘Mensen gaan met een goed gevoel uit de vergadering: er is resultaat, we hebben niet alleen maar zitten praten.’
Inspirerend bord
Het verrijdbare bord van de teamsessies gaat voortdurend door de school, van overleg naar overleg. Dat werkt aanstekelijk op volgende teams. Die staan vaak al te popelen om te beginnen. En dat is ook precies de tip van enthousiaste coach Nicky Meeder voor andere scholen: ‘Heb je ambitie om als team de onderwijskwaliteit te verbeteren, kom dan gewoon in actie. Ga beginnen! Ben je nog niet zo ver, ga dan eens kijken bij een voorlichtingsbijeenkomst van LeerKRACHT of bij een school die al met de methodiek werkt.’ Bij ROC Midden Nederland zijn geïnteresseerden in ieder geval erg welkom.
Meer informatie
Wilt u meer weten over dit praktijkvoorbeeld? Neem dan contact op met Nicky Meeder.
E: nickymeeder@stichting-leerkracht.nl